Graan en heide

Het Willem Arntszbos in Den Dolder ligt op de noordwestelijke uitloper van de Heuvelrug. Op het terrein ligt het algemeen psychiatrisch ziekenhuis de Willem Arntszhoeve. Het W.A. Bos bestaat uit open terrein, heide, stuifzand, gemengd bos, lanen en een grote akker. Deze akker, die geheel door bos is omsloten, wordt ecologisch beheerd en elk jaar ingezaaid met granen. Daarbij blijft telkens een ander deel van de akker braak liggen om akkeronkruiden een kans te geven. Bijzondere soorten die zijn aangetroffen, zijn de kromhals en de korenbloem.

Het heideterreintje van het Willem Arntszbos is in 2000 geplagd omdat er te veel grassen groeiden die de heideplanten overwoekerden. Zelfs de Drentse heideschapen die de heide begraasden, waren niet in staat om de vergrassing tegen te gaan. Nu de heide geplagd is, krijgen de heideplanten weer een kans om zich uit te breiden. Zodra de heidevegetatie voldoende voedsel levert, keren de schapen terug. In het open gebied van het Willem Arntszbos loopt een aantal Schotse Hooglanders. Deze dieren zorgen met hun begrazing voor een afwisselender vegetatie met meer plantensoorten. In het bosgebied leeft vrij veel wild met soorten als ree, bunzing, eekhoorn en vos.

Vijverhof

Ten noorden van het Willem Arntszbos ligt landgoed Vijverhof. Dit landgoed dateert van eind 19de eeuw. Op een deel van het terrein is door de voormalige eigenaar een park aangelegd met veel bijzondere uitheemse bomen. In het noordelijk deel van de Vijverhof ligt een eendenvijver met eilandje. Deze plas vormt geen onderdeel van de historische aanleg van het landgoed, maar dateert uit 1980. Doordat het landgoed in een brede laagte van de stuwwal ligt, is het van oudsher een nat gebied. De waterpartijen en vennen op het landgoed worden voornamelijk gevoed door regenwater, waardoor de uitgangssituatie voor ontwikkeling van vegetaties in zure, voedselarme milieus gunstig is. In 1999 heeft uitbreiding van deze natte biotoop plaatsgevonden. De eendenplas heeft flauwe oevers gekregen, het eilandje is natuurlijker gemaakt en het perceel naast de plas is ontdaan van de verrijkte bovenlaag. Hierdoor is het voormalige bouwland vernat en minder voedselrijk geworden waardoor de mogelijkheid is ontstaan voor de ontwikkeling van vochtige heide in een zuur milieu. Sporadisch komen dopheide, trekrus en veenmos voor.

Pleinesbos en Oude Tol

Het Pleinesbos en de aangrenzende Oude Tol maakten vroeger deel uit van uitgestrekte vochtige heidevelden met hier en daar wat stuifduinen. Later is zonder hulp van de mens bos van grove den, eik en berk ontstaan. Toen Christoph Pleines in 1902 het gebied kocht, was het echter nog één grote heidevlakte. Hij liet bij het voormalige station Doldersche Weg de zeepfabriek De Duif bouwen, compleet met woningen, een school en zelfs een begraafplaatsje voor zijn personeel en familie. Alleen het begraafplaatsje bestaat nog. In het Pleinesbos liggen bovendien nog enige (restanten van) bunkers uit de Tweede Wereldoorlog. Het Pleinesbos is belangrijk als ecologische schakel (stepstone) tussen de natuurgebieden ten noorden en ten zuiden van Den Dolder. Een bijzonder dier dat in het Pleinesbos waargenomen kan worden, is de ringslang. In het Pleinesbos kan vrij gewandeld worden, maar de Oude Tol is een rustgebied voor onder andere reeën en vogels.

Recreatieve voorzieningen

Het Pleinesbos is honden losloopgebied. Op de Vijverhof en in het Willem Arntszbos dienen honden aangelijnd te worden.

Het Willem Arntszbos is toegankelijk voor rolstoelgebruikers.

Diverse wandelmogelijkheden.