Eerbiedwaardig oud zijn de dorpen Grootschermer, Noordeinde, Graft en De Rijp, waar ooit walvisvaarders hebben aangemeerd. De oude raadhuisjes, ontwerpen van Leeghwater, zijn stuk voor stuk juweeltjes van Hollandse bouwkunst. Daaromheen strekt zich een imponerende stilte uit. De randstad is ver weg als je in kano of roeiboot over de sloten en plassen peddelt, terwijl de tureluurs je vanaf de oever waarschuwend toeroepen. Er zijn overigens twee Eilandspolders die nogal verschillen van aanzien en karakter. Het oostelijk deel is een fijnmazig netwerk van sloten en kreken die voornamelijk in oost-west richting lopen. De eilandjes omringt door ruige rietkragen worden beheerd als vogelland en daarom begraasd door vee. Hier en daar is een elzenbroekbosje opgeschoten op een enkel recreatie-eilandje. Langs de ondiepe sloten groeit het trilveen aan, dat het thuis is van een delicate flora van varens en orchideeën. In lente en zomer is het hier gruttoland bij uitstek, in de winter komen hier de smienten en plevieren. Het westelijk deel is opener en overzichtelijker. De kavels zijn groter en vooral niet zo smal. Daar zijn ook een paar meertjes als De Lei, het Arismeer en De Knie en flink brede sloten in grillige patronen. De einder is naar alle kanten gaaf en Driehuizen is misschien wel het meest Noord-Hollands e dorp van de provincie zoals het daar ligt aan de kronkelende ringdijk, met een brug en een kerkje. In alle jaargetijden mooi.

Recente ontwikkelingen

Door het Uilenbosje bij Graft is in september 2000 het zogeheten Laarzenpad geopend. Er is een uitkijkpunt en een paddenpoel. U kunt er bramen plukken. Op 20 september 2003 is het gebied ook vlindervriendelijk gemaakt..

Wat kan ik er doen? 

- Door en om de gebieden zijn fiets- en wandelpaden en autowegen. Er is een fietsroute van ca. 32 km over de ringdijk van de Schermer naar de Beemster. Dan is goed te zien hoe hoog de polder ligt.
- Langs een van de fietsroutes staat een vogelkijkhut.
- In hun kernen zijn de gebieden voornamelijk vrij toegankelijk over het water (of het ijs). Er zijn acht kanoroutes uitgezet. Aanmeren is op enkele plaatsen toegestaan. Daar is mogelijkheid om te picknicken. Bijna alle horecagelegenheden in het gebied hebben een aanlegsteiger.
- Voor (vaar)excursies inlichtingen bij Staatsbosbeheer, tel. 072-5191700 en Landschap Noord-Holland 0251-362762.
- In schaatswinters wordt een toertocht georganiseerd, die zeer populair is en altijd ruime aandacht krijgt in de kranten.
Een gids met wandel-, fiets- en vaarroutes en alle andere bijzonderheden van de Eilandspolder is te verkrijgen bij de plaatselijke VVV's en de winkel van Landschap Noord-Holland. In deze gids staan ook diverse bedrijven vermeld waar fietsen, kanos roei- en fluisterboten gehuurd kunnen worden.