Beschrijving

Het eigendom van Landschap Overijssel meet slechts vijf bunder. Samen met het aansluitende particuliere grondbezit telt 't Smoddebos amper vijftien hectares. Het bosreservaat is een lekkernij voor de fijnproevers.

Het mooiste gedeelte van 't Smoddebos is sinds 1955 in beheer van Landschap Overijssel. Nou ja, beheer. Flora en fauna kunnen op het terrein vooral hun eigen gang gaan. Niets mag er in, nog minder komt er uit. Behalve dan de wetenschappers die met uiterste zorgvuldigheid de ontwikkelingen nauwgezet in kaart brengen. Mondjesmaat kunnen wandelaars een kijkje nemen.

In beheer sinds: 1955.
Bijzonderheden: Dit bos op de oostelijke voet van de stuwwal Oldenzaal-Enschede herbergt een bijzonder rijke en zeldzame flora. De rijke begroeiing trekt een groot aantal broedvogels.

Wie denkt dat 't Smoddebos een laatste flard is van een teloorgegaan prachtig woud slaat de plank mis. Eerder is het reservaat een voorbeeld van de veerkracht van de natuur. Als de voorwaarden kloppen ontstaan weer de mooiste levensgemeenschappen.

Het bos wortelt op de brede oostelijke voet van de stuwwal tussen Oldenzaal en Enschede. In de bodem is zware tertiaire zeeklei te vinden, keileem en een laagje dekzand. De boeren uit de heiderijke streek maakten in de late middeleeuwen van het terrein een vloeimaat, een laag gelegen omwalde weide, welke gemakkelijk bevloeid kon worden.

Op de kaarten van 1783 is het gebied terug te vinden als een eenvoudig bosje gelegen langs de Snoeyinksbeek. Het Kadaster kleurt in 1828 de huidige contouren van het terrein nader in. Te zien zijn een beboste wal omgeven door wei en hei. Amper twintig jaar later is de bosvorming vrijwel voltooid. Begin twintigste eeuw bestaat de kern van het reservaat uit louter loofbos. 
Het in de jaren vijftig door Landschap Overijssel aangekochte deel van 't Smoddebos komt uit handen van steenfabriek De Werklust van de familie Van Os. De werknemers togen de winterdag het bos in om brandstof te verzamelen voor de ringoven. Ook het onderhoud van de wegen en sloten was hen toevertrouwd. Dankzij de symbiose van steenbakkers en loofhout bezit Landschap Overijssel een bosgebied van uitzonderlijke hoge kwaliteit.

De fabriek waar tot enkele jaren geleden de populaire handgevormde Ossestenen vervaardigd werden, blijft voor het nageslacht behouden. De gemeente Losser heeft het complex inclusief kleigaten aangekocht met het doel het industriële cultuurmonument toegankelijk te maken voor bezoekers.

Het verschillend beheer heeft in 't Smoddebos twee bostypen opgeleverd. Het particuliere deel is een beetje gewoontjes maar het stuk van Landschap Overijssel heel bijzonder. In het met rust gelaten gedeelte worden sinds 1980 geen beheersmaatregelen meer uitgevoerd. Ontstaan is een vegetatie zoals die aan de andere zijde van de grens ook te vinden is in het Bentheimer Woud. Het bos is weelderig met soortenrijke etages struiken en kruiden. Robuuste eiken en haagbeuken wisselen af met vochtminnende essen. Tot de struiken die ieder voorjaar weer tot een feest maken behoren de meidoorn, kardinaalsmuts en sleedoorn. Kornoelje, aalbes en els completeren het bonte gezelschap.

Mensen met een allergie voor voorjaarsbloemen zijn gewaarschuwd. Elke lente opnieuw is de bodem bedekt met een kleed van klaverzuring en anemonen, hier en daar onderbroken door pollen sleutelbloemen. Als eerste meldt zich het speenkruid. Later in het seizoen volgen de gele dovenetel, bosandoorn, nagelkruid en in de greppels de moerasspirea.

Ook aan paddestoelen is geen gebrek. De lijst telt acht mycorrhisasoorten, tien strooiselsaprofyten en een stinkzwammetje waarvan de aanwezigheid slechts op twee plaatsen in Nederland is aangetoond.

Wandelen

Het gebied is vrij toegankelijk op wegen en paden. Gedurende de periode van 15 maart t/m 31 augustus is het reservaat voor het publiek gesloten.