Bos, langgerekte weilanden en houtsingels, zie hier de kenmerken van het zuidelijk gedeelte van het Westerkwartier en wat nog mooier is, de karakteristieken van het landgoed de Coendersborg. Vanaf de zandrug die loopt van Lettelbert tot Marum werd dit gebied in langgerekte, smalle stroken in een grijs verleden ontgonnen. Sloten werden aanvankelijk maar weinig gegraven omdat op de zandrug het grondwater te laag stond. Om de percelen af te bakenen en het vee te keren werden houtsingels gebruikt.

Tot op de dag van vandaag zijn houtsingels kenmerkend voor zuidwest-Groningen. Rond de Coendersborg is veel te zien. De borg zelf (alleen open tijdens kunstexposities), de schuur erachter (museum, open in het zomerseizoen op donderdag en zaterdag) en voor de natuurminnaar bos, heide en houtsingels achter de borg. Deze variatie in landschapstypen, waarvan we de hakhoutperceeltjes nog niet eens genoemd hebben, biedt natuurlijk aan tal van dieren en planten bestaansmogelijkheden. Er is een reigerkolonie, en er is een roekenkolonie. De wielewaal, de kuifmees, de boomklever, haviken en sperwers worden regelmatig gesignaleerd. Ook reeën, hazen en bunzingen komen hier voor.

Sinds kort wordt door gericht beheer getracht de ringslang weer terug te krijgen in dit zeer afwisselende landschap, een landschap waarin enkele weilanden liggen, en ook een heideperceeltje op een stuk nog onvergraven veen. Ja, want hoe verder we naar achteren wandelen hoe meer we in het oude veengebied geraken dat ooit door de Jonkers van Nienoord en de heer van de Coendersborg is ontgonnen. Wie helemaal naar achteren loopt, komt uiteindelijk dan ook uit in het veenkoloniaal dorpje Jonkersvaart. Kun je gerust doen, want via een andere laan wandel je zo weer terug naar het uitgangspunt. Er zijn in de herfst veel paddestoelen. Wilt u ze zien? De trilzwam, de reuzenbovist, het geweizwammetje, de tonderzwam? Of ruiken? Ook aan de prachtige, maar kwalijk riekende stinkzwam geen gebrek in de bossen van de Coendersborg.

Wandel- en fietsroutes

De borg zelf is alleen tijdens kunstexposities toegankelijk, in de schuur van de borg is een museum gevestigd met oude werktuigen. Dit museum is in de zomer geopend op donderdag en zaterdag. Achter de borg, in het bos, kunt u heerlijk wandelen. Er is een wandelroute uitgezet van zes kilometer.

Excursies in de Coendersborg

Het vrijwilligersteam organiseert een paar jaar per jaar excursies om mensen het bijzondere gebied te laten zien.